Gastvrijheid van de Uniting Church

In het kader van ‘Kerkproeverij’ vraagt de Raad van Kerken kerken en parochies iedereen plaatselijk om op zondag 10 (en zaterdag 9) september een ander mee te nemen naar de kerk. Op die manier kan de kerk van een vriendelijke gemeenschap zich verder ontwikkelen tot een uitnodigende gemeenschap. Zullen we dat gaan doen? Zit die gastvrijheid opgesloten in ons DNA? Hieronder een beschrijving van een toevallig bezoek aan een kerk in Australië om onze eigen houding en situatie in te spiegelen... 

Na de populaire kerkdienst van Hillsong Church in Melbourne, wilden we een dienst in een gewone setting meemaken. We zochten een niet al te grote plaats op. En we googelden op ‘Uniting Church'. We hoopten daar iets van een spiegel te vinden van de verenigde Protestantse Kerk in Nederland. We belandden in Murray Bridge, ongeveer zeventig kilometer ten oosten van Adelaide.


De kerk daar heeft vanouds her een methodistisch accent, vertelde de predikant me. De Uniting Church bestaat uit een fusie van methodisten, presbyterianen en congregationalisten. Of er bewust gekozen is voor ‘uniting’ en niet voor ‘united’ weet ik niet, in ieder geval viel de mond van een gemeentelid ter plaatse open van verbazing, toen ik op het verschil in betekenis wees. ‘Dat heb ik nooit zo gezien’, zei ze. En op mijn vraag waarom men plaatselijk verenigd is, zei ze: ‘Het kon niet langer op de oude manier. In een buurgemeente waren nog maar een paar gezinnen. Dat was niet vol te houden’. Dat ik liever iets meer idealisme had geproefd onder de oecumenische praktijk, laat zich raden. 


In de kerkdienst op de zondag dat wij de dienst meemaakten waren er ongeveer zeventig mensen. Het aantal latente kijkers van omroep Max was in de meerderheid. Men verzekerde mij, dat er in de regel meer dan honderd mensen waren, maar velen waren die zondag bij familie op bezoek. Het was Moederdag, en dan schijn je in Australië hele volksverhuizingen te hebben op zondagochtend. De dominee presenteerde zich laagdrempelig, en liep de hele liturgie voor de gemeente zonder ook maar een moment het liturgisch centrum te beklimmen.


Hij heette aan het begin van de dienst iedereen welkom, in het bijzonder de gasten. We werden met naam en toenaam genoemd. De gemeente applaudisseerde. Daarna hield hij een soort inventarisatie in de gemeente over de vraag wat moeder voor je betekent. Hij sloot het cluster af met een youtubefilmpje, beelden bij muziek waarin de lof op moeder werd bezongen.


Youtubefilmpjes met muziek waren so wie so populair bij de pastor. Hij gebruikte het medium ook bij de voorbeden. Later, toen ik de gemeentezang had gehoord, kon ik me er wel iets bij voorstellen. De gemeentezang was kwetsbaar en werd begeleid door een piano, iemand op een gitaar en een koor met twee leden. De prediking, in een protestantse viering altijd een centraal moment, was pastoraal getoonzet en bemoedigend. De pastor vertelde over de liefde van Christus en als praktische illustratie had hij een glas water genomen, wat hij leeggoot om vervolgens bij het omgekeerde glas te zeggen, hoe kwetsbaar liefde van mensen zelf is. Daarna bracht hij een teiltje aan, nam hij opnieuw het glas en hing er een grote vaas boven vol met water. En hij liet het water stromen, ook toen het glas allang gevuld was. ‘Zo stroomt de liefde van Christus in ons’, zei de voorganger. ‘Het gaat maar door’.


Ontvangst


Je kwam de Uniting Church niet anoniem binnen. Al bij de deur van het nieuwe kerkgebouw werd je welkom geheten door een dorpelwachter. Achter haar stonden twee dames op leeftijd die je een hand gaven en een bloem opspelden. Vaste bezoekers namen daarbij een naambordje uit een grote kast en spelden die naast de bloem. Wij hadden natuurlijk niet zo’n bordje, maar vriendelijk vroeg men wel wie we waren en wenste men ons een goede dienst toe. Toen we eenmaal in de kerkzaal beland waren, kwam de pastor persoonlijk bij ons langs en schudde ons de hand.


Tijdens de dienst


De dominee die ons al vooraf had gesproken, sprak ons en vijf andere gasten apart toe aan het begin van de dienst. Hij stelde ons voor aan de gemeente en iedere keer werd het welkom van de pastor met applaus van de gemeente afgesloten. Tijdens de dienst was er ook een moment waarop mensen elkaar de ‘vrede van Christus’ toewensten. Nagenoeg de hele gemeente kwam langs de gasten om hen in het bijzonder welkom te heten.


Reden om de dienst nog eens te bezoeken


Je merkt aan alles dat de mensen het leuk vinden als er gasten zijn. Je voelt je welkom. Tijdens de koffie na afloop vertelde een mevrouw, dat zij om die reden was toegetreden tot de Uniting Church. Zij was een tijdlang lid geweest van een andere gemeente. Die gemeente deed wel heel populair in de viering, - ‘je moest steeds weer je handen in de lucht steken’, aldus de vrouw -, maar ze had toch het persoonlijke contact minder sterk ervaren. Deze gemeente was voor haar anders.


Reden om af te zien van een tweede bezoek

Het blijft aanpassen bij het zingen, als je gewend bent met orgelbegeleiding te zingen. En dat versterkt zich op het moment dat er gekozen wordt uit bundels die minder oecumenisch gekleurd zijn en je ook merkt aan andere gemeenteleden dat sommige ‘liedjes’ (zo mag je ze in deze context wel noemen) minder bekend zijn.


Hoogtepunt qua uitnodiging


Het is aardig als je een bloem opgespeld krijgt en als mensen je in de dienst een vredegroet aanreiken. Toch is misschien het hoogtepunt qua gastvrijheid wel, als je na afloop merkt, dat mensen bij de koffie je niet uit de weg gaan, maar je spontaan opzoeken en aanspreken.


Beperking van de uitnodiging


Je merkt aan sommige mensen, de pastor bij voorbeeld, dat hij qualitate qua jou en andere mensen aanspreekt. Het is moeilijk, waarschijnlijk ook overvraagd, om direct een echt persoonlijk contact te verwachten.



Voorbereiding


Je merkt als gasten niet hoeveel tijd men aan de voorbereiding heeft besteed. Dat hoort ook niet. Maar op het moment dat bij de mededelingen iemand vertelt dat hij met zijn vrouw drie maanden naar de nog warmere kant van Australië toegaat en dat er vervanging nodig is om de beamer te bedienen en de afstemming te verzorgen met andere onderdelen van het kerkewerk, merk je hoeveel organisatie er achter de schermen gebeurt.


Mooiste zin


Aan het einde van de dienst wilde de dominee de zegen geven. Hij had de hele dienst werkelijk alles uit het hoofd gedaan en stak zijn armen zegenend omhoog en zei: ‘Ik ben de tekst van de zegen vergeten. Ik wens u….. een goede week toe gedragen door de zegen van Christus’.

        Vooraf            
  5 4 3 2 1 /1 /2 /3 /4 /5  
Laagdrempelig &&                   Hoogdrempelig
        Na afloop          
Aandacht &&                   Anoniem
        Tijdens de dienst        
Aansprekend     &&               Afstandelijk
        Ruimte voor bezoeker    
Op m'n gemak &&                   Op m'n tenen




Klaas van der Kamp

Foto's:
1. Koffie na afloop, rechts de voorganger
2. Een bord met alle namen van gemeenteleden, je speldt je naam op je revers als je binnen komt 
3. Onderlinge belangstelling
4. Muzikale begeleiding 
5. Welcome
6. De naam Meulengraaf laat Nederlandse wortels vermoeden

Wie het verhaal over de Hillsong Church wil lezen, kan hier klikken. 

Vind je het leuk om ook een impressie van een kerkdienst elders in te sturen over 'gastvrijheid'? Stuur dan je tekst naar rvk@raadvankerken.nl; wellicht kunnen we er stukjes van plaatsen. 


Raad van Kerken in Nederland | Koningin Wilhelminalaan 5 | 3818 HN AMERSFOORT | 033-4633844 | rvk@raadvankerken.nl

Site design: SyncCP; techniek: SiteCan