Gastvrijheid van Hillsong Church

In Nederland had ik (Klaas van der Kamp) al verschillende keren te maken gehad met de kerkdiensten van Hillsong uit Australië. Bij een jeugddienst was er een groep die enkele hits van de Australiërs vertolkte. Tijdens een studiedag had ik over het initiatief gehoord van Miranda Klaver, die voor de VU onderzoek doet naar de Hillsong Church. In kranten had ik gelezen over seksueel misbruik waarvan de vader van Brian Houston, de leider van de Hillsong Church, werd beticht. En na enig googelen had ik achterhaald dat de kerk in 2014 94 miljoen Australische dollars (een slordige 70 miljoen euro) verdiende. Kortom: reden genoeg om tijdens een bezoek aan Australië een kijkje te nemen in één van de dépendances van de kerk uit Sydney. Wellicht dat we in het kader van het lopende project over gastvrijheid in Nederland iets zouden kunnen leren van wat de Australische media wel de 'happy clappy church' noemen. We bezochten een theater in Melbourne. Hieronder de impressie toegespitst op de gastvrijheid; het thema wat in deze periode extra aandacht krijgt in verband met de missionaire actie Kerkproeverij op 9 en 10 september 2017. 

We waren bijtijds. Even over negenen stonden we al voor de deur van het Atheneum-theater hartje Melbourne, waar de kerkdiensten worden gehouden. Voor de deur stonden enkele jonge mensen ons gastvrij te nodigen. Pas later had ik in de gaten dat de vrijwilligers die ons ontvingen een soort cursus kregen. Zij waren goed voorbereid op hun taak. Op straat voor het theater stonden ze klaar bij de banners om mensen over de drempel te helpen. Bij de deur stonden er weer vier, die vooral het woord ‘welcome’ herhaalden tegenover een ieder die in de buurt van het theater kwam. Eén van hen schoot me aan toen ik binnenstapte. ‘Are you a regular guest or are you here for the first time?’ We wisselden een paar woorden.

Toen ik even later een paar meter was opgeschoven en zocht naar een toilet was er opnieuw aanspraak van iemand die een zwart t-shirt droeg met het opschrift ‘Here to serve’. ‘Can I help you?’ En toen ik weer even later een poging deed om naar het balkon te gaan was er een vriendelijke meneer die me uitlegde dat het balkon pas opengaat als de benedenverdieping zich heeft gevuld. Of ik ondertussen koffie wilde? Het zwarte goud was nog maar net ingeschonken of iemand anders meldde zich. Hij noemde zich een pastor van de gemeente. ‘Is het de eerste keer dat u hier bent? Wat verwacht u van de bijeenkomst?’

Daarna openden zich de deuren. We lieten ons meenemen in de stroom van mensen, die door diverse mensen met zwarte t-shirts en de letters ‘Here to serve’ in goede banen werden geleid. Op het podium speelde een band en er waren grote beelden achter de muziek, waarin veel natuurschoon naar voren kwam; het geheel ademde energie.


De dienst zelf leek voor een naïeve bezoeker wel op een popconcert. De lofprijzing stond centraal, bijna door alle onderdelen heen. Het was eerbiedig, gloedvol en had iets mantra-achtigs. De preek bestond uit een toespraak die Brian Houston zelf hield vanuit Sydney en die in een livestream in de theaterzaal was te volgen. Zijn verhaal kende op scharniermomenten een grapje. Hij begon met het aanspreken van niet-Australiërs die ‘good day’ op zijn Australisch moesten uitspreken. De Australiërs lachten zich een deuk en kregen tegelijk een idee van brede buitenlandse belangstelling. De strekking van zijn preek: Laten we invloed uitoefenen op mensen met macht, zodat de kracht van het evangelie zich breed kan maken.


De dienst waarin ik deelnam, kende een gemeenschapsviering. Eén keer per maand komt zo’n viering voor. Er gingen matzes en vruchtensap door de rijen. Ondertussen zong de band een lied dat de Heer in zijn eigenlijke identiteit niet te kennen is. Daarna was er collecte. Een ladyspeaker verzorgde de aankondiging. ‘Je geeft niet aan de kerk, je geeft aan God’ is de boodschap. Het waren steeds jonge mensen die de microfoon vasthouden. Alleen Brian is met zijn 61 jaar ouder; al zou je hem gezien zijn doortrainde lichaam tien jaar jonger schatten.


Toen we weggingen was er een speciaal knikje van een t-shirt ’Here to respect’. Bij de uitgang was de winkel geopend en waren er bijbels te koop, en cd’s met Hillsong-sound en een boek van Brian Houston. Maar wij hoefden niet iets uit de winkel af te nemen. Als nieuwe bezoekers kregen we een gratis tijdschrift, waarin de volledige tekst van het Nieuwe Testament is opgenomen. Er zat een kaartje bij, dat we konden invullen om ons aan te sluiten bij een alfagroep die komende week samenkomt.


Reden om de dienst te bezoeken


De hele dienst ging gepaard met muziek. Alle gebeden. De zegen. De aankondigingen. Steeds was er lofprijzende muziek op de voorgrond of de achtergrond. Bassist en slagwerk waren steeds hoorbaar aanwezig.


Reden om af te zien van een tweede bezoek


Er was een zeker triomfantalisme in de aanpak. De theologie bevestigde mensen in het beeld dat ze als gelovige een verbondenheid met de Heer kenden die hen superieur maakt en opdraagt andere mensen te transformeren.


Hoogtepunt qua uitnodiging


Vele vrijwilligers waren er, die je uitnodigden en die je op je gemak stelden.


Beperking van de uitnodiging


De hele dienst discrimineerde jonge mensen in positieve zin. Daar is niets op tegen. Maar als vijftigplusser hield je er wel weer een gevoel aan over, dat je met je leeftijd buiten beeld bent geraakt.


Voorbereiding


Je merkte dat de tientallen vrijwilligers precies hun taak kennen. De camera-opstellingen deugden. De hele presentatie liep volgens een goed geoefend draaiboek.


Nazorg


Je kreeg als bezoeker de gelegenheid je hand op te steken om een extra zegen te ontvangen. En je kreeg een bijbel mee bij vertrek. Er was voor iedereen ook een kaart, waarop men een antwoord kon geven op: ‘What’s next’.


Mooie zin


Brian Houston in een persoonlijk woord tot God: ‘Your word will frame my future’.


In schema:

        Vooraf:           
  5 4 3 2 1 /1 /2 /3 /4 /5  
Laagdrempelig  ++                   Hoogdrempelig
        Na afloop:          
Aandacht  ++  
                Anoniem
        Tijdens de dienst:      
Aansprekend        ++             Afstandelijk
        Ruimte voor bezoeker:     
Op m'n gemak     ++                 Op m'n tenen


Klaas van der Kamp

Foto's:
1. Brian Houston
2. Vrijwilligers 'here to serve'
3. Gemeenschap vieren 
4. Bezoekers 

Vind je het leuk om ook een impressie van een kerkdienst elders in te sturen over 'gastvrijheid'? Stuur dan je tekst naar rvk@raadvankerken.nl; wellicht kunnen we er stukjes van plaatsen. 

Raad van Kerken in Nederland | Koningin Wilhelminalaan 5 | 3818 HN AMERSFOORT | 033-4633844 | rvk@raadvankerken.nl

Site design: SyncCP; techniek: SiteCan